Poddział VIII

ESTRY KWASÓW NIEORGANICZNYCH NIEMETALI I ICH SOLE ORAZ ICH FLUOROWCOWANE, SULFONOWANE, NITROWANE LUB NITROZOWANE POCHODNE

UWAGI OGÓLNE

(A) ESTRY KWASÓW NIEORGANICZNYCH NIEMETALI

Związki te na ogół powstają w wyniku reakcji alkoholu lub fenolu z kwasami nieorganicznymi. Mają one wzór ogólny (ROX), w którym R oznacza rodnik alkoholowy lub fenolowy, zaś X jest pozostałą częścią cząsteczki kwasu nieorganicznego, zwaną resztą kwasową.

Resztą kwasową kwasu azotowego jest (NO3), kwasu siarkowego (=SO4), kwasu fosforowego (PO4), kwasu węglowego zaś (>CO3).

Niniejszy poddział nie obejmuje estrów objętych dalszymi pozycjami niniejszego działu.

(B) SOLE ESTRÓW KWASÓW NIEORGANICZNYCH NIEMETALI

Sole te mogą być otrzymywane jedynie w przypadku estrów kwasów wielozasadowych (siarkowego, fosforowego, krzemowego itp). Kwasy wielozasadowe mają więcej niż jeden kwasowy element wymienny, a gdy nie wszystkie te elementy są zestryfikowane powstają kwaśne estry.

Postępując w odpowiedni sposób, można otrzymać sole estrów nieorganicznych kwasów niemetali.

Jednakże kwasy azotowy (V) i azotowy (III) (azotawy), jako jednozasadowe, mogą tworzyć jedynie estry obojętne.

2919-Estry fosforowe i ich sole, włącznie z fosforanami kwasu mlekowego; ich fluorowcowane, sulfonowane, nitrowane lub nitrozowane pochodne

2919 10-Fosforan (V) tris(2,3-dibromopropylu)

2919 90-Pozostałe

Kwas fosforowy, będący kwasem trójzasadowym, tworzy trzy rodzaje estrów fosforowych, odpowiednio do tego, czy zestryfikowana zostanie jedna, dwie czy też trzy z jego grup kwasowych.

Estry te i ich sole obejmują:

(1)Kwas glicerolofosforowy. Otrzymywany przez estryfikację jednej z pierwszorzędowych grup alkoholowych gliceryny resztą kwasu fosforowego.

Najważniejsze sole tych estrów stosowane są w medycynie jako środki wzmacniające, np.:

(a)Glicerolofosforan wapnia.

(b)Glicerolofosforan żelaza.

(c)Glicerolofosforan sodu.

(2)Kwas inozytoheksafosforowy i inozytoheksafosforany.

(3)Fosforan tributylu. Bezbarwna, bezwonna ciecz; stosowany jako plastyfikator.

(4)Fosforan trifenylu. Bezbarwne i bezwonne kryształy; stosowany do produkcji tworzyw sztucznych (np. celuloidu), do impregnowania papieru itp.

(5)Fosforan trikrezylu. Ciecz bezbarwna lub żółtawa; stosowany jako plastyfikator do produktów celulozowych i żywic syntetycznych, do flotacji rud itp.

(6)Fosforan triksylilu.

(7)Fosforan trigwajakolu.

(8)Laktofosforany, np. laktofosforan wapnia, nawet niezdefiniowane chemicznie.