PODDZIAŁ II

KWASY NIEORGANICZNE I NIEORGANICZNE TLENOWE ZWIĄZKI NIEMETALI

UWAGI OGÓLNE

Kwasy zawierają wodór, który może być całkowicie lub częściowo zastąpiony metalami (lub jonami o analogicznych właściwościach, np. jonem amonowym (NH4+)); w wyniku takich reakcji powstają sole. Kwasy reagują z zasadami tworząc sole, i z alkoholami tworząc estry. W stanie ciekłym lub w roztworach są elektrolitami, wytwarzającymi na katodzie wodór. Kiedy jedna lub więcej cząsteczek wody zostanie wydzielona z zawierających tlen kwasów, otrzymuje się bezwodniki. Większość tlenków niemetali to bezwodniki.

Niniejszy poddział obejmuje nieorganiczne tlenowe związki niemetali (bezwodniki i pozostałe), a także kwasy nieorganiczne, których rodnik anodowy jest niemetalem.

Jednakże niniejszy poddział nie obejmuje bezwodników i kwasów utworzonych odpowiednio z tlenków metali lub wodorotlenków, są one bowiem generalnie objęte poddziałem IV (np. tlenki metali, wodorotlenki i nadtlenki, takie jak kwasy lub bezwodniki chromu, molibdenu, wolframu i wanadu). W niektórych przypadkach objęte są jednak innymi pozycjami, np. pozycją 2843 (związki metali szlachetnych), pozycją 2844 lub 2845 (związki pierwiastków promieniotwórczych i izotopy) lub pozycją 2846 (związki metali ziem rzadkich, skandu lub itru).

Związki tlenowe wodoru także są wyłączone i należy je klasyfikować do pozycji 2201 (woda), pozycji 2845 (ciężka woda), pozycji 2847 (nadtlenek wodoru) lub pozycji 2853 (woda destylowana lub woda do pomiarów przewodnictwa oraz woda o podobnej czystości).

2806-Chlorowodór (kwas chlorowodorowy); kwas chlorosulfonowy.

2806 10-Chlorowodór (kwas chlorowodorowy)

2806 20-Kwas chlorosulfonowy

(A) CHLOROWODÓR (KWAS CHLOROWODOROWY)

Chlorowodór (HCl) jest bezbarwnym, dymiącym gazem o duszącym zapachu, otrzymywanym przez działanie wodoru (lub wody i koksu) na chlor, lub przez działanie kwasu siarkowego na chlorek sodu.

Pod ciśnieniem można go łatwo skroplić, łatwo też rozpuszcza się w wodzie. Jest przechowywany w postaci ciekłej pod ciśnieniem w stalowych butlach. Jest również przechowywany w postaci stężonych (zwykle od 28 do 38 %) roztworów wodnych (kwas chlorowodorowy, kwas solny) w naczyniach szklanych, ceramicznych porowatych lub w cysternach kolejowych i samochodowych z powłoką gumową. Te roztwory, o gryzącym zapachu, jeśli zawierają zanieczyszczenia (chlorek żelaza, arsen, ditlenek siarki, kwas siarkowy) są żółtawe, natomiast wolne od zanieczyszczeń są bezbarwne. W wilgotnym powietrzu stężone roztwory wydzielają białe dymy.

Kwas chlorowodorowy ma wiele zastosowań, np.: do trawienia żelaza, cynku lub innych metali, otrzymywania żelatyny z kości, oczyszczania czerni kostnej, wytwarzania chlorków metali itp. Chlorowodór jako gaz często wykorzystywany jest w syntezie organicznej (np. otrzymywanie chloroprenu, chlorku winylu, sztucznej kamfory, chlorowodorokauczuku).

(B) KWAS CHLOROSULFONOWY (CHLOREK SULFURYLU)

Chlorek sulfurylu, w handlu występujący jako kwas chlorosulfonowy (chlorodryna siarkowa), o wzorze chemicznym ClSO2OH, powstaje na skutek połączenia na sucho chlorowodoru z tritlenkiem siarki lub oleum.

Jest to bezbarwna lub brązowawa ciecz o drażniącym zapachu; w wilgotnej atmosferze dymi; rozkłada się przy zetknięciu z wodą lub przy podgrzewaniu; silny czynnik korozyjny.

Wykorzystywany jest w syntezie organicznej (do produkcji sacharyny, tioindyga, roztworów koloidalnych indyga itp.).

Niniejsza pozycja nie obejmuje kwasów chlorowego (I) (podchlorawego), chlorowego (V) i chlorowego (VII) (nadchlorowego) (pozycja 2811). Pozycja ta nie obejmuje także dichloroditlenku siarki (chlorku sulfurylu) (pozycja 2812), który czasami jest błędnie nazywany „kwasem chlorosulfonowym”.